C. Auguste Dupin: Το μυστήριο της Μαρί Ροζέ

Κάθε ντετέκτιβ που σέβεται τον εαυτό του χρειάζεται έναν ικανό βιογράφο. Ο Ιππότης C. Auguste Dupin βιογραφείται από τον ανώνυμο φίλο και συγκάτοικό του, όπως ο Sherlock Holmes βιογραφείται από τον επίσης αφοσιωμένο φίλο και συγκάτοικό του Dr. John Watson και ο Hercule Poirot από τον ελαφρώς αφελή συνεργάτη και φίλο του Captain Arthur Hastings.

Αυτήν την φορά ο ανώνυμος βιογράφος διηγείται την επιτυχία του Dupin να αποκαλύψει τις λεπτομέρειες ενός εγκλήματος που έμεινε στη μνήμη των ανθρώπων ως «η δολοφονία της Μαρί Ροζέ». Ο Dupin, μετά την εξιχνίαση των φόνων της οδού Morgue, επέστρεψε στη μοναχική καθημερινότητά του. Όμως, η Αστυνομία δεν τον ξέχασε, μολονότι, ανίκανη να παρακολουθήσει τη συλλογιστική που τον οδήγησε στη λύση του μυστηρίου, απέδωσε την επιτυχία του σε ένα είδος μαγείας και ερμήνευσε τις αναλυτικές του ικανότητες ως απλή διαίσθηση.

Όταν έγινε γνωστή η δολοφονία της νεαρής κομψευόμενης Marie, μετά από δύο μυστηριώδεις εξαφανίσεις της, κι ενώ το Παρίσι ήταν ανάστατο και η έρευνα φαινόταν να έχει βαλτώσει παρά το υψηλό ποσόν της προκήρυξης που ανακοινώθηκε, ο ίδιος ο αστυνομικός διευθυντής G- ζήτησε τη βοήθεια του Ιππότη Dupin. Εκείνος δέχτηκε και το κομπλιμέντο και τη γενναιόδωρη προσφορά του αστυνομικού, και ανέθεσε στον φίλο του να συγκεντρώσει όλα τα διαθέσιμα στοιχεία.

O Dupin εξέτασε τα στοιχεία που του δόθηκαν και τις ατεκμηρίωτες υποθέσεις των αρχών και του τύπου, υποβάλλοντάς τα στην πιο σκληρή και μεθοδική λογική ανάλυση, αξιοποιώντας ταυτόχρονα τα πιο σύγχρονα επιστημονικά πορίσματα. Βασισμένος στο ρεπορτάζ των εφημερίδων, με τη χρήση της αναλυτικής μεθόδου και με εμμονή σε εκείνες που έμοιαζαν να είναι οι πιο ασήμαντες λεπτομέρειες, ο ερασιτέχνης ντετέκτιβ κατάφερε να εισχωρήσει στο μυαλό του δολοφόνου και οδηγήθηκε στη λύση του μυστηρίου (που, ως προφανής ή ως αδιάφορη, δεν αποκαλύπτεται), απολαμβάνοντας έτσι τα πλεονεκτήματα της συμφωνίας που είχε κάνει με τον αστυνομικό διευθυντή.

Ο Poe δημοσίευσε αυτήν τη σύντομη ιστορία μυστηρίου το 1842, στο Snowden’s Ladies’ Companion, σε τρεις συνέχειες, δημιουργώντας, κατά κάποιον τρόπο, ένα sequel της πρώτης του αστυνομικής ιστορίας που είχε ήρωα τον Ιππότη C. Auguste Dupin. Βασίστηκε στα πραγματικά περιστατικά μιας υπόθεσης δολοφονίας που έλαβε χώρα στη Νέα Υόρκη με θύμα τη Mary Cecilia Rogers. Ο Dupin, προσωπείο του συγγραφέα σε αυτήν την ιστορία, είναι το άλλοθι για να εκθέσει ο Poe τη δική του εκδοχή σχετικά με τη μυστηριώδη δολοφονία της νεαρής κοπέλας, ο ένοχος της οποίας στην πραγματική ζωή παρέμεινε άγνωστος. Μάλιστα, ο Poe, έπεισε τους εκδότες να δημοσιεύσουν την ιστορία του διαβεβαιώνοντάς τους πως είχε εξιχνιάσει το έγκλημα.

Περισσότερο δοκίμιο ή διάλεξη και λιγότερο λογοτεχνική αφήγηση χαρακτήρισαν το διήγημα οι επικριτές του. Ακόμα κι έτσι όμως, παραμένει το γεγονός πως ήταν η πρώτη φορά που ένα αληθινό έγκλημα ενέπνευσε μια μυθιστορηματική αφήγηση μυστηρίου. Εξάλλου, εκτός από επικριτές, η ιστορία είχε και φανατικούς θαυμαστές, μεταξύ των άλλων τον Charles Baudelaire, ο οποίος εκτιμούσε πως επρόκειτο για αριστούργημα.

Πηγές:

Έντγκαρ Άλλαν Πόε (2005). Τρία αστυνομικά προβλήματα για τον Αύγουστο Ντυπέν. Μετάφραση: Γιώργος Μπλάνας. Αθήνα: Ερατώ.

http://en.wikipedia.org/wiki/The_Mystery_of_Marie_Rog%C3%AAt

http://shocktheater1.blogspot.gr/2011/01/mystery-of-marie-roget-1942.html

http://mistlake.wordpress.com/2014/04/15/film-review-mystery-of-marie-roget-1942/

Προσοχή στα little grey cells!

33 μυθιστορήματα, 51 διηγήματα και 1 θεατρικό έργο της Αγγλίδας Agatha Mary Clarissa, Lady Mallowan, πιο γνωστής ως Agatha Christie, της «βασίλισσας του αστυνομικού μυθιστορήματος», γραμμένα μεταξύ 1916 και 1975, έχουν για ήρωα έναν ιδιωτικό ντετέκτιβ, ένα παράξενο ανθρωπάκι που ακούει στο όνομα Hercule Poirot.

Βέλγος στην καταγωγή, κοντός, παχουλός, με κεφάλι σαν αυγό και με το πιο διάσημο μαύρο τσιγκελωτό μουστάκι, ντυμένος με σχολαστικότητα δανδή και έχοντας πάντοτε καλογυαλισμένα τα παπούτσια του. Τάξη και μέθοδος είναι το έμβλημά του και το μεγαλύτερο όπλο του στη διαλεύκανση του εγκλήματος είναι τα, εξίσου διάσημα με το μουστάκι του, μικρά φαιά του κύτταρα. Πομπώδης, εγωκεντρικός, ματαιόδοξος, κάπως γραφικός και με κάτι το εξεζητημένο και παλιομοδίτικο στη συμπεριφορά του, αλλά παρόλα αυτά έντιμος, δίκαιος και, κυρίως, έξυπνος –διαβολικά έξυπνος. Ίχνη, δακτυλικά αποτυπώματα, στάχτες από πούρα μέσα σε τασάκια, όλα αυτά που αποτελούν ενδείξεις για κάποιον σαν τον Sherlock Holmes, έχουν ελάχιστη σημασία για τον μικρόσωμο Βέλγο. Εκείνος δεν χρησιμοποιεί μεγεθυντικό φακό και δεν κρατάει ποτέ όπλο, αλλά εξετάζει προσεκτικά τη σκηνή του εγκλήματος και τον ενδιαφέρει η φυσιογνωμία του θύματος και η ψυχολογία του δολοφόνου. Του αρκεί να μείνει αναπαυτικά καθισμένος στην πολυθρόνα του και να σκεφτεί τα δεδομένα της υπόθεσης, για να φτάσει στη λύση του αινίγματος.

Πλάι του είναι πάντοτε το alter ego του, ο φίλος και συνεργάτης του Captain Arthur Hastings. Όχι ιδιαίτερα ευφυής, αλλά πιστός και γενναίος, βλέπει εκείνα που μπορεί να δει ο μέσος άνθρωπος, ενώ καμιά φορά σκοντάφτει κατά τύχη στην λύση του μυστηρίου. 

Η Miss Felicity Lemon, η γραμματέας του Poirot, έχει ελάχιστες ανθρώπινες αδυναμίες. Ασχημούλα, αλλά απολύτως αποτελεσματική, φιλοδοξεί να δημιουργήσει το τέλειο σύστημα αρχειοθέτησης. 

Η Ariadne Oliver, συγγραφέας αστυνομικών ιστοριών, το κωμικό alter ego της Agatha Cristie, είναι στενή φίλη του Poirot. Μισεί το αλκοόλ και τις δημόσιες εμφανίσεις, αλλάζει συνεχώς την κόμμωσή της και συνήθως φοράει περίεργα ρούχα και γελοία καπέλα. 

Η κοντέσα Vera Rosakoff, μια πανέξυπνη αγύρτισσα, είναι η αιώνια αγαπημένη του Poirot. 

Ο James Harold Japp είναι αρχιεπιθεωρητής της Scotland Yard και συχνά συνεργάζεται με τον Poirot για τη λύση κάποιου μυστηρίου.

Ο ικανός ντετέκτιβ έχει ζωντανέψει στο πρόσωπο πολλών ηθοποιών.  Ανάμεσά τους, ο παλιότερος από όλους ο Austin Trevor, ο εξαιρετικός Albert Finney, ο Peter Ustinov που έμοιαζε πολύ λίγο με τον λογοτεχνικό ήρωα, ο Alfred Molina, o Tony Randall, και βέβαια ο τηλεοπτικός Poirot, ο David Suchet, κατά τη γνώμη μου ο καλύτερος όλων.

Ο Albert Finney ως Poirot

        Ο Peter Ustinov ως Poirot

       Ο David Suchet ως Poirot

Ο Poirot πεθαίνει από την καρδιά του στο Styles Court, στο Έσσεξ, και οι New York Times δημοσιεύουν τη νεκρολογία του στο εξώφυλλό τους.

Πηγές για τις εικόνες:

https://gr.pinterest.com/ourChristiePage/the-many-faces-of-hercule-poirot/

https://www.gentlemansgazette.com/arthur-hastings-clothes-poirot/

http://retrorover-vintagedogs.blogspot.gr/2013/09/vintage-style-icon-lovely-ms-lemon.html#.WQCRy_nyjIU

http://agathachristie.wikia.com/wiki/Ariadne_Oliver

http://pulganafarinha.blogspot.gr/2015/02/o-inspetor-chefe-james-harold-japp.html

https://en.wikipedia.org/wiki/Hercule_Poirot

https://agathachristiereader.wordpress.com/2011/07/09/nile-and-evil-review/

https://gr.pinterest.com/seijavnsk/hercule-poirot/

https://gr.pinterest.com/lizagervais/books-movies-poirot/

Blake and Mortimer

Οι λαοί μετά τον δεύτερο μεγάλο πόλεμο μπορούν να κοιμούνται ήσυχοι. Οι ηρωικοί Blake και Mortimer τους προστατεύουν. Όσοι επιβουλεύονται την ειρήνη και τη δημοκρατία του δυτικού κόσμου (τρελοί επιστήμονες, αιμοσταγείς δικτάτορες, ακόμα και εξωγήινοι, κυρίως όμως ο φοβερός και τρομερός τυχοδιώκτης, ο συνταγματάρχης Olrik) δεν μπορούν να τα βάλουν με τον  λοχαγό της ΜΙ5 και με τον ιδιοφυή φυσικό.

Ποιοι είναι, όμως, αυτοί οι φύλακες άγγελοι, αυτοί οι σωτήρες της ανθρωπότητας;

Μα, είναι οι πρωταγωνιστές μιας σειράς κόμικ που φέρει το όνομά τους και τέκνα του Βέλγου Edgar P. Jacobs. 

Δυο Βρετανοί με πατέρα Βέλγο είναι μια πολύ ενδιαφέρουσα περίπτωση.

Ο «ψυχρός πόλεμος» και ο ανταγωνισμός Ανατολής-Δύσης διαπερνούν ολόκληρο το έργο του Jacobs. Οι ήρωές του είναι Βρετανοί και πάντοτε νικητές απέναντι στις απειλές της Ανατολής (π.χ. Το μυστικό του Ξιφία). Ο Blake και ο Mortimer ζουν και ενεργούν ως Βρετανοί: τρώνε στη λέσχη «Κένταυρος», διαβάζουν την εφημερίδα τους, πίνουν τσάι, πίνουν ουίσκι με πάγο.

Ζουν μαζί, θυμίζοντας άλλα διάσημα δίδυμα: τον Sherlock Holmes και τον γιατρό John Watson του Conan Doyle, τον Hercule Poirot και τον Arthur Hastings της Agatha Kristie. Όμως, ενώ ο Holmes δεν παύει να ειρωνεύεται τον Watson και ο Poirot να σκαρφίζεται διαρκώς τρόπους να μειώσει τις συνέπειες από τις γκάφες του Hastings, οι δύο ήρωες του Jacobs είναι απολύτως ισότιμοι και συμπληρωματικοί. Ο Blake, άνθρωπος της δράσης, και ο Mortimer, άνθρωπος της γνώσης, συνεργάζονται άριστα και αποτελεσματικά.
Από την άλλη, ο Mortimer αποτελεί θετικό πρότυπο επιστήμονα, ταγμένου στην υπηρεσία ανθρωπιστικών ιδεωδών, ενώ οι αντίπαλοί του είναι συνήθως σπουδαία μυαλά, αλλά φαύλοι (π.χ. ο Dr. Septimus στην Κίτρινη σφραγίδα), 

δημιουργώντας έτσι εύλογο προβληματισμό για τη σχέση της επιστήμης με την ηθική, με τον άνθρωπο. Ο Jacobs, γεννημένος το 1904, έζησε τη φρίκη δύο πολέμων και, κυρίως, την τρομακτική κατάληξη του δεύτερου. Διαρκώς, λοιπόν, υπενθυμίζει στους αναγνώστες του την απειλή ενός πυρηνικού ολέθρου, την αυταρέσκεια της επιστήμης και τα σκοτεινά σχέδια του ολοκληρωτισμού (π.χ. ο τύραννος Βasam Damdu στο Μυστικό του ξιφία), που επιθυμεί να μετατρέψει τους ανθρώπους σε α-νόητες μαριονέτες. Τους υποδεικνύει ακόμα τον εύθραυστο χαρακτήρα των τεχνολογικών κοινωνιών (π.χ., Το αίνιγμα της Ατλαντίδας)και δεν ξεχνά να υπογραμμίσει ότι και το παρελθόν δεν υπήρξε- και το μέλλον πιθανότατα δεν θα είναι- ειδυλλιακό (π.χ. Η διαβολική παγίδα).    

Χαρακτηριστικά είναι τα λόγια του πρίγκηπα Ίκαρου, στο Αίνιγμα της Ατλαντίδας. Ένα μανιφέστο ή μια οδηγία: "Πείτε στους γήινους πως βρίσκονται σε μια νέα εποχή γεμάτη θαυμαστές ευκαιρίες, πως την ειρήνη και την ευτυχία δε θα τι βρουν στην επιστήμη και το θρίαμβο. Θα τις βρουν, αν διώξουν από μέσα τους το μίσος και την ανοησία. Ας έχουν την καταστροφή της Ατλαντίδας ως παράδειγμα προς αποφυγήν!". 
Γυναίκες δεν υπάρχουν στον κόσμο των δύο ηρώων, εκτός από την κυρία Benson, που κάνει τη χάρη στον Mortimer να τον απαλλάσσει από τους ενοχλητικούς ξένους. Μόνον ο θάνατος του Jacobs επιτρέπει να εισβάλει στο κόμικ μια ουσιαστική γυναικεία παρουσία. Η παλιά αγαπημένη του Mortimer, που από παρεξήγηση μετατρέπεται σε ορκισμένη εχθρό του.

Στα ελληνικά έχουν κυκλοφορήσει τα εξής έργα:

-          Το μυστήριο της Μεγάλης Πυραμίδας (2 τόμοι)

-          Η κίτρινη σφραγίδα

-          Το αίνιγμα της Ατλαντίδας

-          SOS Μετεωρίτες

-          Η διαβολική παγίδα

-          Υπόθεση περιδέραιο

-          Οι τρεις φόρμουλες του καθηγητή Σάτο (α΄ μέρος)

-          Οι 3 φόρμουλες του καθηγητή Σάτο (β΄ μέρος, σε σενάριο του Jacobs με σκιτσογράφο τον Bob de Moor)

-          Υπόθεση Φράνσις Μπλέικ (σεναριογράφος είναι ο Jean van Hamme και σκιτσογράφος ο Ted Benoit).

-          Η συνομωσία Βορονόφ (σενάριο του Yves Sente και σκίτσο του Andre Julliard) 

-          Αλλόκοτη επαφή (από τον van Hamme και τον Benoit) 

-          Οι σαρκοφάγοι της 6^ης ηπείρου (α΄μέρος)

-          Οι σαρκοφάγοι της 6^ης ηπείρου (β΄ μέρος, και τα δύο μέρη από τον  Sente και τον Julliard) 

-          Το τέμενος της Γκοντουάνα (από τον Sente και τον Julliard)

Το τελευταίο επεισόδιο της διάσημης σειράς κυκλοφορεί με τίτλο Κατάρα των τριάντα αργυρίων και σε αυτό οι δύο φίλοι ταξιδεύουν στην Ελλάδα (Αθήνα, Μάνη, Κρήτη ...), για να αναζητήσουν τα τριάντα αργύρια της προδοσίας του Ιούδα, τα οποία βρίσκονται κρυμμένα σε κάποιο ελληνικό νησί, αλλά και για να αποτρέψουν τα σατανικά σχέδια του Olrik και ενός Γερμανού αξιωματικού των Ναζί, οι οποίοι επιθυμούν να γίνουν κυρίαρχοι του κόσμου με τη μαγική δύναμη των τριάντα αργυρίων. Το έργο κυκλοφόρησε σε δύο τόμους, το 2009 και το 2010, όμως οι δημιουργοί του είχαν συλλάβει την ιδέα πολύ νωρίτερα, την εποχή που η Ελλάδα τραβούσε τα βλέμματα όλου του κόσμου προετοιμάζοντας τους Ολυμπιακούς Αγώνες.
Ο Blake και ο Mortimer έχουν, όμως, το κωμικό τους αντίστοιχο, τον Francis και τον Philip, στην ξεκαρδιστική παρωδία του Veys και του Barral.

Εξάλλου, οι καιροί άλλαξαν. Και μαζί άλλαξαν και οι δύο φίλοι. Το μόνο που δεν αλλάζει είναι η διάθεσή τους να σώσουν τον κόσμο. Λέτε αυτήν τη φορά να τα καταφέρουν;

Πηγές για τις εικόνες:

https://vanishedfrontier.wordpress.com/2015/10/15/blake-and-mortimer-the-yellow-m/

https://en.wikipedia.org/wiki/Edgar_P._Jacobs

https://forum.davidicke.com/showthread.php?t=11956&page=303

http://elouarnblade.blogspot.gr/2007/09/panique-london.html

https://en.wikipedia.org/wiki/Blake_and_Mortimer