Για τη "μαύρη σειρά" της αστυνομικής λογοτεχνίας

Ο Marcel Duhamel ήταν ηθοποιός και σεναριογράφος, ο οποίος είχε, επίσης, ασχοληθεί με τη μετάφραση, μεταφράζοντας στα γαλλικά έργα του John Steinbeck και του Ernest Heminway. Το 1945 ο Duhamel ανέλαβε τη διεύθυνση μιας νέας σειράς των εκδόσεων Gallimard. Νονός της ήταν ο ποιητής Jacques Prévert και το όνομα που της χάρισε ήταν série noire (μαύρη σειρά), απολύτως ταιριαστό με το περιεχόμενό της: έργα αστυνομικής λογοτεχνίας. Με αυτήν την κίνηση, οι εκδόσεις Gallimard απαντούσαν στην ολοένα αυξανόμενη ζήτηση του κοινού για τέτοιου είδους βιβλία, τα οποία, ωστόσο, ακόμα θεωρούνταν περιθωριακά και υποδεέστερα. Το εξώφυλλο της νέας σειράς, κίτρινο και μαύρο, είναι εντυπωσιακό.

Η εκδοτική ιστορία της σειράς ξεκίνησε με τα βιβλία των Άγγλων Peter Cheney και James Hadley Chase. Σιγά-σιγά, όμως, προωθήθηκαν βιβλία της λεγόμενης αμερικανικής hardboiled αστυνομικής λογοτεχνίας. Ο Raymond Chandler, ο Dashiell Hammett, ο Chester Himes και ο William R. Burnett είναι μερικοί από τους συγγραφείς των οποίων τα βιβλία εκδόθηκαν στη συγκεκριμένη σειρά. Ποτοαπαγόρευση, gangsters, αστυνομική διαφθορά, οικονομική κρίση είναι τα αγαπημένα τους θέματα.

Έναν χρόνο μετά, το 1946, το πολύ επιτυχημένο όνομα της σειράς έδωσε στον Γάλλο κριτικό Nino Frank την ιδέα να ονομάσει μια ολόκληρη κατηγορία χολιγουντιανών ταινιών film noir: αστυνομικά, δικαστικά και κοινωνικά δράματα, ρομαντικά ειδύλλια κ.λπ.. Χαμηλός φωτισμός, βροχερά σκηνικά, οξείες ασπρόμαυρες αντιθέσεις, κυνικοί ιδιωτικοί detectives και femmes fatales είναι κάποια από τα χαρακτηριστικά τους.

Τόσο η μαύρη σειρά των εκδόσεων Gallimard όσο και οι μαύρες ταινίες έγιναν εξαιρετικά δημοφιλείς και η εμπορική τους επιτυχία ήταν τεράστια. Όσο για την αισθητική τους αξία, αυτή άρχισε όλο και λιγότερο να αμφισβητείται.

Οι υπεύθυνοι της série noire αλλάζουν καθώς τα χρόνια περνούν, το ίδιο και οι εμφάνισή της, όμως φαίνεται ότι η βασική ιδέα έχει διάρκεια. Και οι αναγνώστες της ξαγρυπνούν, ριγμένοι σε έναν κόσμο κυνισμού, βίας και ανηθικότητας, που μοιάζει πολύ με τον πραγματικό.

Πηγή για την εικόνα:

http://www.gallimard.fr/Catalogue/GALLIMARD/Albums-Beaux-Livres/C-est-l-histoire-de-la-Serie-Noire  

Ημέρα της Γης

Ημέρα της Γης σήμερα και εμείς την τιμούμε με το ποίημα του Γάλλου Jacques Prévert «En sortant de l’école» («Βγαίνοντας από το σχολειό»), από τη συλλογή του 1946 Histoires (Ιστορίες): 

Βγαίνοντας από το σχολειό μας 

Συναντήσαμε

Ένα μεγάλο σιδηρόδρομο

Μας έφερε μια βόλτα

Γύρω τριγύρω από τη γη

Σ’ ένα χρυσό βαγόνι

Και γύρω γύρω από τη γη μας

Συναντήσαμε

Τη θάλασσα να κάνει τον περίπατό της

Μαζί με τα κοχύλια της

Με τ’ αρωματισμένα της νησιά

Με τα ωραία της ναυάγια

Και με τους καπνιστούς της σολομούς

Και συναντήσαμε

Πάνω απ’ τη θάλασσα

Τ’ αστέρια που μαζί με το φεγγάρι

Με ιστιοφόρο ταξιδεύανε

Για Ιαπωνία

Κι ακόμα συναντήσαμε τους τρεις σωματοφύλακες

Που με τα χέρια γύριζαν

Τη μανιβέλα ενός μικρού υποβρύχιου

Κι εκείνο βυθιζότανε

Ψάχνοντας αχινούς

Κι όταν γυρίσαμε στη γη μας 

Συναντήσαμε

Πάνω σ’ εκείνη τη γραμμή του σιδηροδρόμου 

Ένα σπίτι

Που γύρω από τη γη όλο γύριζε 

Και γύρω από τη θάλασσα 

Και προσπαθούσε να ξεφύγει απ’ το χειμώνα 

Που το κυνηγούσε

Αλλά κι εμείς πάνω στο σιδηρόδρομο 

Αρχίσαμε να τρέχουμε να τρέχουμε 

Πίσω από το χειμώνα 

Ώσπου στο τέλος τον πατήσαμε 

Κι έτσι το σπίτι πια σταμάτησε να τρέχει 

Κι η άνοιξη που ήταν σταθμάρχης 

Βγήκε και μας χαιρέτησε 

Μας ευχαρίστησε

Και τότε τα λουλούδια όλης της γης 

Βαλθήκανε να σπρώχνουν 

Από παντού το σιδηρόδρομο 

Κι εκείνος πια δεν ήθελε να προχωρήσει

Από το φόβο μήπως τα πατήσει 

Κι έτσι κι εμείς

Γυρίσαμε πια πίσω με τα πόδια 

Γύρω τριγύρω από τη γη 

Γύρω τριγύρω από τη θάλασσα 

Και γύρω από τον ήλιο 

Το φεγγάρι και τ’ αστέρια 

Με τα πόδια

Και με τα πόδια και με τ’ άλογα και μ’ αυτοκίνητα 

Και τέλος με ιστιοφόρα.

Κι εδώ, το ποίημα απαγγέλλεται από παιδιά και οπτικοποιείται:

Πηγές:

http://culturebox.francetvinfo.fr/livres/jeunesse/enfance-en-poesie-des-bijoux-d-albums-a-5-euros-a-la-decouverte-des-poetes-142813

http://elsadelaunay.canalblog.com/archives/2010/06/24/18413180.html

https://www.youtube.com/watch?v=BbpEkNWe81c