Κυριακή, 26 Φεβρουαρίου 2017

Benito Sereno


Μια καλοστημένη θεατρική παράσταση με ενορχηστρωτή τον πανούργο σενεγαλέζο σκλάβο Babo είναι αυτό που πραγματικά συμβαίνει πάνω στο San Dominick, το ισπανικό πλοίο που έχει για καπετάνιο του τον Don Benito Sereno. Κι όμως … ο Amasa Delano, καπετάνιος του αμερικανικού πλοίου που πλευρίζει το περίπου ακυβέρνητο ισπανικό σκαρί και ετοιμάζεται να το βοηθήσει, ξεγελιέται από τα φαινόμενα αδυνατώντας να δει την πραγματικότητα. Ο Sereno  του φαίνεται αδύναμος και ασθενικός, ο Babo πιστός και αφοσιωμένος, το πλήρωμα ράθυμο και αδιάφορο, οι μαύροι σκλάβοι ταλαιπωρημένοι και αδικημένοι. Εγκατάλειψη, παραίτηση, ασθένεια και πείνα ταλαιπωρούν  το ισπανικό πλοίο και τους επιβάτες του. Ο Delano, αφελής, αισιόδοξος, αλαζόνας, ορμητικός όπως η νέα δύναμη που έρχεται να αντικαταστήσει την κουρασμένη ισπανική αυτοκρατορία στην κυριαρχία των θαλασσών, είναι στ’ αλήθεια τυφλωμένος από τη σκιά που ρίχνει στα πράγματα και στα γεγονότα ο διαβολικός Babo.


Seguid vuestro jefe (=ακολουθήστε τον αρχηγό σας) είναι γραμμένο στη θέση του ακρόπρωρου και μέχρι τα ίσαλα της πλώρης. Ωστόσο, πάνω στο ισπανικό πλοίο, όλα είναι αντεστραμμένα. Ποιος είναι ο καλός και ποιος ο κακός; Ποιος ο αφέντης και ποιος ο δούλος; Ακόμη κι όταν η απάτη αποκαλύπτεται, εκείνο που μένει να κυριαρχεί είναι η καρδιά του σκότους. Ο Babo πεθαίνει, η κουρασμένη ισπανική αυτοκρατορία προσπαθεί να δείξει ότι διατηρεί την εξουσία της, αλλά τα μάγια δεν λύνονται. Ο Don Sereno δεν μπορεί να αντέξει τόσο σκοτάδι όσο αυτό που έζησε αιχμάλωτος του «πιστού» του δούλου. Κοίταξε κατάματα το κακό κι ήρθε η ώρα αυτό να τον σκοτώσει. Σώζεται μόνον ο Delano, απλός παρατηρητής του κακού. Η τυφλότητά του τον σώζει, αν και δεν μπορεί παρά να έχει γίνει κάπως σοφότερος.   


Η εξέγερση σκλάβων που σημειώθηκε πάνω σε ισπανικό εμπορικό πλοίο το 1799 έδωσε στον Herman Melville την ιδέα να γράψει τη σπουδαία νουβέλα του Benito Sereno, λένε κάποιοι μελετητές. Όμως, εκτός από το γεγονός ότι το έργο είναι ενδεχόμενο να μιλάει για τη δουλεία (υπέρ ή κατά μένει να το αποφασίσουν οι κριτικοί), κυρίως αποκαλύπτει τα σκοτεινά και αχαρτογράφητα βάθη του ανθρώπινου μυαλού, πολύ πριν η ψυχανάλυση και οι μοντερνιστές λογοτέχνες του 20ού αιώνα καταπιαστούν με το θέμα.

Πηγές για τις εικόνες:

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου